Hosting Nasıl Seçilir? Satın Almadan Önce Bakılacak 9 Ölçüt
Hosting seçimi, çoğu kişinin fiyat listesine bakıp en ucuz paketi işaretlemesiyle biten bir iş. Sorun altı ay sonra çıkıyor: site öğlen saatlerinde açılmıyor, e-postalar geç geliyor, yedek istediğinizde “son yedek 11 gün önce alınmış” cevabı geliyor. Bunların hepsi satın alma anında sorulabilecek beş on soruyla önlenebilir.
Aşağıdaki ölçütler pazarlama sayfalarındaki sloganlara değil, paketin teknik künyesine bakar. Bir firmanın web hosting paket sayfasında bu bilgilerin açıkça yazması zaten başlı başına iyi bir işarettir; yazmıyorsa satın almadan önce destek ekibine sorun ve cevabı yazılı isteyin.
Hosting kavramının kendisine yeniyseniz önce hosting nedir yazısını okumak, buradaki terimleri yerine oturtur.
1. Disk tipi: NVMe, SSD ve hâlâ satılan HDD
Disk, paylaşımlı bir sunucuda en çok darboğaz yaratan bileşendir. WordPress gibi veritabanı yoğun sistemlerde sayfa üretimi sırasında yüzlerce küçük okuma yapılır; burada belirleyici olan disk boyutu değil, saniyedeki işlem sayısıdır (IOPS).
| Disk tipi | Yaklaşık IOPS | Pratik anlamı |
|---|---|---|
| HDD (SATA) | 100-200 | Yoğun saatte sayfa üretimi 2-3 saniyeye çıkar |
| SATA SSD | 50.000-90.000 | Kurumsal tanıtım siteleri için yeterli |
| NVMe SSD | 300.000+ | E-ticaret ve çok yazarlı bloglar için farkı hissedilir |
“SSD hosting” ifadesi bazen yalnızca işletim sistemi diskinin SSD olduğu, müşteri verisinin HDD dizide durduğu kurulumlar için de kullanılıyor. Sorunuz net olsun: “Benim hesabımın verisi hangi disk üzerinde duruyor?”
2. PHP sürümü ve sürüm değiştirme özgürlüğü
Paket, PHP sürümünü kendiniz seçebildiğiniz bir yapıda olmalı. cPanel’de bu ekran MultiPHP Manager ya da CloudLinux kullanılan sunucularda Select PHP Version adıyla gelir. İkincisi daha iyisidir, çünkü sürümle birlikte eklentileri (imagick, intl, soap) ve memory_limit, max_execution_time gibi değerleri de kendiniz ayarlarsınız.
Sunucuda yalnızca tek bir eski PHP sürümü varsa (7.4 ve altı) bu, sunucunun uzun süredir güncellenmediğinin işaretidir. Ayrıntı için PHP sürümü seçimi yazımıza bakın.
3. “Sınırsız” gerçekte ne demek
Sınırsız disk ya da sınırsız trafik ifadeleri, ölçülmeyen değil, başka bir yerden sınırlanan kaynaklar anlamına gelir. Gerçek sınırlar sözleşmenin adil kullanım maddesinde ve hesabın kaynak profilinde durur:
- Entry process (EP): Aynı anda çalışabilen PHP isteği sayısı. Paylaşımlı pakette genelde 10-30 arasıdır. Aşıldığında ziyaretçi
508 Resource Limit Is Reachedgörür. - CPU ve I/O: Yüzde olarak verilir (ör. %100 CPU = 1 çekirdek), I/O ise MB/sn cinsindendir.
- Inode: Dosya ve klasör sayısı. 250.000 inode sınırı, çok sayıda küçük dosya üreten eklentilerle beklenenden hızlı dolar.
- Eşzamanlı MySQL bağlantısı: Genelde 15-25 arası.
Bu değerleri satın almadan önce alın. Sınırsız yazıp EP değerini 5’te tutan bir paket, 20 GB disk verip EP’yi 30 yapan paketten daha kötüdür.
4. Yedekleme: sıklık, saklama süresi ve geri dönüş yetkisi
Üç soruyu birden sorun: yedek ne sıklıkla alınıyor, kaç sürüm saklanıyor, geri yüklemeyi kim yapabiliyor. Makul bir paylaşımlı pakette günlük yedek, 7-14 günlük saklama ve müşterinin cPanel üzerinden kendi kendine geri dönebilmesi beklenir. Yedeğin aynı sunucunun aynı diskinde durup durmadığını da sorun; disk arızasında o yedek de gider.
Firmanın yedeği ne olursa olsun kendi yedeğinizi de alın; site yedekleme rehberi bunun pratiğini anlatıyor.
5. Veri merkezi konumu ve gecikme
Ziyaretçileriniz Türkiye’deyse sunucunun Türkiye ya da yakın Avrupa’da olması ölçülebilir fark yaratır. Kabaca gidiş-dönüş gecikmeleri: İstanbul içi 5-15 ms, Frankfurt 40-60 ms, ABD doğu kıyısı 120-160 ms. Bir sayfanın açılırken 30-40 ayrı istek yaptığını düşünürseniz, 100 ms’lik fark katlanarak hissedilir.
KVKK açısından da konum önemlidir: kişisel veri işleyen bir sitede verinin yurt dışına aktarımı ayrı bir hukuki gerekçe ister. Müşteri kaydı tutan bir e-ticaret için yurt içi barındırma bu tarafı basitleştirir.
6. Destek: kanal değil, cevap süresi
“7/24 destek” cümlesi tek başına bir şey söylemez. Ölçülebilir olanlar şunlar: ilk yanıt süresi (ticket için 30-60 dakika makul), gece yarısı gerçekten bir teknisyenin olup olmadığı, telefonun ikinci kademeye aktarılıp aktarılmadığı. Basit bir test: satın almadan önce teknik bir soru içeren bir ticket açın ve cevabın ne kadar sürdüğüne, kopyala-yapıştır mı yoksa soruya özel mi olduğuna bakın.
7. Taşıma desteği ve çıkış kolaylığı
İyi bir firma sizi giriş tarafında da çıkış tarafında da rahat bırakır. Girişte ücretsiz taşıma sunuyor mu, kaç site için sunuyor, taşımayı hangi sürede yapıyor? Çıkışta ise tam cPanel yedeğini (.tar.gz) indirmenize izin veriyor mu? Yedek indirmeyi engelleyen ya da ücretlendiren yapılar, ileride sizi rehin alır. Taşımanın nasıl yapıldığını hosting taşıma rehberinde adım adım bulabilirsiniz.
8. Satın almadan önce sorulacak kısa liste
- Verim hangi disk tipinde duruyor, sunucu doluluk oranı nedir?
- Entry process, CPU, I/O ve inode limitlerim tam olarak kaç?
- PHP sürümünü ve eklentilerini kendim değiştirebiliyor muyum?
- Yedek sıklığı, saklama süresi ve geri yükleme yetkisi ne?
- Veri merkezi nerede, yurt içi mi?
- Ücretsiz taşıma var mı, kaç siteyi kapsıyor?
- İlk yıl fiyatı ile yenileme fiyatı arasındaki fark nedir?
- SSL dahil mi, otomatik yenileniyor mu?
- Sunucuda LiteSpeed/NGINX gibi bir hızlandırıcı var mı?
Özetle
- Fiyat sıralaması yerine kaynak limitleri sıralaması yapın: EP, CPU, I/O ve inode değerleri paketin gerçek kapasitesidir.
- “Sınırsız” ifadesini adil kullanım maddesiyle birlikte okuyun; sınır her zaman vardır, sadece adı değişir.
- Disk tipini, PHP sürüm kontrolünü ve veri merkezi konumunu yazılı olarak teyit edin.
- Yedeği üç boyutuyla sorun: sıklık, saklama süresi, geri yükleme yetkisi.
- Çıkış kolaylığını girişte kontrol edin; tam yedeğini indiremediğiniz bir hosting, seçenek değil bağımlılıktır.