WordPress Kurulumu: Adım Adım Kurulum ve İlk Ayarlar Rehberi

WordPress kurmak dosyaları sunucuya atmakla bitmiyor. Asıl fark, kurulumdan sonraki ilk yarım saatte yaptığınız ayarlarda ortaya çıkıyor. Kalıcı bağlantı yapısını sonradan değiştiren, site adresini yanlış yazan ya da arama motoru görünürlüğü kutusunu açık unutan siteler aylar sonra tuhaf sorunlarla geri dönüyor.

Bu yazıda iki kurulum yöntemini (otomatik kurucu ve elle kurulum) karşılaştırıyor, veritabanının nasıl oluşturulduğunu, wp-config.php içinde neyin ne işe yaradığını ve kurulumdan hemen sonra yapılması gereken sekiz ayarı sırayla anlatıyoruz. Sonunda da siteyi alt klasöre kurup ana dizine taşımanın doğru yolunu göreceksiniz.

Kuruluma başlamadan önce elinizde ne olmalı

Kuruluma girişmeden şu üç şeyin hazır olması gerekiyor: alan adı, hosting hesabı ve alan adının hosting sunucusuna yönlenmiş olması. Alan adınız başka bir firmadaysa ad sunucularını değiştirmeniz ve yayılmanın tamamlanmasını beklemeniz gerekir; bu genelde birkaç saat sürer.

Teknik taraftaki asgari gereksinimler bugün için PHP 8.1 ve üzeri, MySQL 5.7 / MariaDB 10.4 ve üzeri, HTTPS desteği. Paylaşımlı bir WordPress hosting paketinde bunların hepsi hazır gelir; PHP sürümünü cPanel > MultiPHP Manager ekranından kontrol edebilirsiniz.

Otomatik kurucu mu, elle kurulum mu

Softaculous ya da Plesk WP Toolkit gibi kurucular işi 60 saniyeye indiriyor. Elle kurulum ise 10-15 dakika sürüyor ama neyin nerede olduğunu öğretiyor. İkisinin de yeri var:

Otomatik kurucuyu kullanacaksanız kurulum ekranında iki alana dikkat edin: yönetici kullanıcı adını admin bırakmayın ve varsa “istenmeyen eklentileri kur” seçeneklerini kapatın.

Elle kurulum: veritabanı ve dosyalar

Elle kurulum dört adımdan oluşuyor.

1. Veritabanı oluşturun. cPanel > MySQL Veritabanları ekranından bir veritabanı açın (ör. kullanici_wp1), ardından bir veritabanı kullanıcısı oluşturup güçlü bir parola verin. Son adımda kullanıcıyı veritabanına ekleyip ALL PRIVILEGES işaretleyin. Bu adım atlanırsa kurulum ekranında “Error establishing a database connection” hatası alırsınız.
2. Dosyaları yükleyin. tr.wordpress.org adresinden zip dosyasını indirin, cPanel > Dosya Yöneticisi > public_html içine yükleyip “Extract” ile açın. Arşiv wordpress adında bir klasör oluşturur; içindeki dosyaları bir üst dizine taşıyıp boş klasörü silin. Dosyaları FTP ile de atabilirsiniz; FTP bağlantısının nasıl kurulduğunu ayrı bir yazıda anlattık.
3. Kurulum sihirbazını çalıştırın. Tarayıcıda alan adınızı açın. Dil seçimi, veritabanı bilgileri, site başlığı ve yönetici hesabı sorulur. Sunucu adı alanında neredeyse her zaman localhost doğru cevaptır.
4. Kurulumu doğrulayın. /wp-admin adresinden giriş yapın ve Araçlar > Site Sağlığı ekranında kritik uyarı olup olmadığına bakın.

wp-config.php içinde ne var

Bu dosya WordPress’in beyni sayılır. Kurulumdan sonra ellemeniz gereken birkaç satır var:

• DB_NAME, DB_USER, DB_PASSWORD, DB_HOST: veritabanı bağlantısı. Parola değişirse burayı da güncellemeniz gerekir.
• $table_prefix: tablo öneki. Varsayılan wp_ yerine cr7x_ gibi bir şey verin; ama bunu yalnızca kurulum anında yapın, sonradan değiştirmek tabloları yeniden adlandırmayı gerektirir.
• Güvenlik anahtarları: AUTH_KEY ile başlayan sekiz satır. Boşsa api.wordpress.org/secret-key/1.1/salt/ adresinden üretip yapıştırın. Değiştirdiğinizde tüm oturumlar kapanır, bu normaldir.
• define('WP_DEBUG', false);: canlı sitede kesinlikle false kalmalı. Hata ararken geçici olarak true yapıp WP_DEBUG_DISPLAY değerini false, WP_DEBUG_LOG değerini true yaparsanız hatalar ekrana değil wp-content/debug.log dosyasına yazılır.
• define('WP_MEMORY_LIMIT', '256M');: bellek yetersizliğinden kaynaklanan beyaz ekranların çoğunu çözer.

Kurulumdan sonraki ilk 8 ayar

1. Kalıcı bağlantılar. Ayarlar > Kalıcı Bağlantılar > “Yazı adı”. Varsayılan ?p=123 yapısı hem çirkin hem SEO açısından zayıf. Bu ayarı içerik yayımlamaya başlamadan yapın; sonradan değiştirirseniz eski adresler kırılır ve tek tek yönlendirme kurmanız gerekir.
2. Site başlığı ve slogan. Ayarlar > Genel. Slogan varsayılan olarak “Bir başka WordPress sitesi” gelir ve arama sonuçlarında görünür. Boş bırakın ya da anlamlı bir şey yazın.
3. Site adresi ve WordPress adresi. Aynı ekranda ikisi de https:// ile ve aynı biçimde (www’li veya www’siz) olmalı. Uyumsuzluk sonsuz yönlendirme döngüsü üretir.
4. Zaman dilimi. Ayarlar > Genel > Zaman Dilimi’ni Istanbul seçin. UTC+3 yerine şehir adını seçmek yaz saati değişikliklerinde daha güvenlidir. Zamanlanmış yazılar ve yedek görevleri buna göre çalışır.
5. Yorum ayarları. Ayarlar > Tartışma. “Bir yorumun görünmesi için yönetici onaylamalı” kutusunu işaretleyin. Kurumsal bir tanıtım sitesinde yorumları tamamen kapatmak da geçerli bir seçim.
6. Arama motoru görünürlüğü. Ayarlar > Okuma’daki “Arama motorlarını bu siteyi dizine eklemekten alıkoy” kutusu geliştirme sırasında işaretlenir ve siteyi açarken kaldırılması unutulur. Site aylarca Google’da çıkmaz. Yayına almadan önce mutlaka kontrol edin.
7. Yönetici kullanıcı adı. admin, yonetici veya alan adının kendisi olmasın. Kurulumda yanlış girdiyseniz yeni bir yönetici hesabı açın, eskisiyle çıkış yapın, eski hesabı silerken içeriği yeni kullanıcıya devredin.
8. SSL ve varsayılan içerik. Hosting panelinden ücretsiz sertifikayı etkinleştirip HTTP’den HTTPS’e yönlendirme kurun; ayrıntılar HTTP’den HTTPS’e yönlendirme yazısında. Ardından örnek yazıyı, örnek sayfayı ve Hello Dolly eklentisini silin.

Alt klasöre kurup ana dizine taşıma

Mevcut bir site yayındayken yenisini hazırlamak için public_html/yeni gibi bir alt klasöre kurulum yapmak yaygın bir yöntem. Taşırken sıra şöyle:

• Önce Araçlar > Site Sağlığı temiz olsun, sonra tam yedek alın (dosya + veritabanı).
• Ayarlar > Genel’de iki adresi de yeni (ana dizin) adresle güncelleyin.
• Dosyaları Dosya Yöneticisi ile public_html içine taşıyın.
• Ayarlar > Kalıcı Bağlantılar ekranını açıp hiçbir şey değiştirmeden “Değişiklikleri kaydet” deyin; bu .htaccess dosyasını yeniden yazar.
• Veritabanındaki eski adresleri arayıp değiştirin. Elle SQL çalıştırmak yerine Better Search Replace gibi bir eklenti kullanın, çünkü serileştirilmiş veriyi düz metin değiştirmek bozar.

Alt klasörde geliştirme yaparken arama motoru görünürlüğünü kapalı tutun, taşımadan sonra açmayı unutmayın.

Özetle

• Otomatik kurucu tek site için yeterli; elle kurulum tablo öneki, veritabanı adı ve dosya yerleşimi üzerinde tam kontrol verir.
• Veritabanı kullanıcısını veritabanına eklemeyi ve tüm yetkileri vermeyi atlarsanız kurulum “Error establishing a database connection” ile durur.
• wp-config.php içinde güvenlik anahtarlarını doldurun, WP_DEBUG değerini canlıda kapalı tutun.
• Kalıcı bağlantı yapısını ilk gün seçin, zaman dilimini Istanbul yapın, arama motoru görünürlüğü kutusunu yayına almadan önce kaldırın.
• Alt klasörden taşırken adresleri güncelleyip kalıcı bağlantıları yeniden kaydedin, veritabanı değişimini eklentiyle yapın.